De dilemma's van impact-ondernemen
'Di·lem·ma: ‘lastige keuze tussen twee onaangename zaken’ - Van Dale
Ondernemers staan dagelijks voor dilemma’s. Er zijn veel momenten waarop je ‘goede’ keuzes moet maken om als bedrijf te floreren. Maar wat is goed? De Van Dale omschrijft een dilemma als een lastige keus tussen twee onaangename zaken. Dat het een “lastige keuze” is, geeft aan dat er geen makkelijk antwoord is. Met de “onaangename zaken” zijn we het minder eens. De impactondernemers die wij spraken, vertelden keer op keer aan hoeveel inspiratie zij halen uit zowel het ondernemen als de zichtbare impact met hun werk. Voldoende over dilemma’s, tijd om ermee kennis te maken. Hieronder lees je over de dilemma’s die werden besproken tijdens de leergang. Herkenbaar?
Dilemma 1
Een subsidieonafhankelijk businessmodel
Hoe doe je goede zaken en creëer je tegelijkertijd zoveel mogelijk maatschappelijke impact? Dat is wat social enterprises willen en ook laten zien. Maar om dat waar te maken is het evengoed belangrijk om ook op financieel vlak zoveel mogelijk onafhankelijk te opereren. Hoe zorg je voor een financieel gezond en zelfstandig bedrijf dat impact heeft en waarde creëren?
“Ik wil meer leren over ondernemersstrategieën en mijn verdienmodel nog scherper wegzetten. Om nog meer mensen te kunnen helpen is meer omzet nodig!”
- Nadia (Ictoria)
Het businessmodel van impactondernemingen bestaat vaak bij gratie van gesubsidieerde arbeid. Is dat terecht? Leidt het ook naar kwalitatief passend werk, dat werkgeluk bevordert? Waarom wil je werken met de gemeente? En hoe werk je daar optimaal mee samen?
"Ons hoofddoel is sociaal impact maken, maar aan de andere kant zijn we ook commercieel. In een hele competitieve markt verkopen wij ons product: bier. Maar om onze sociale doelstellingen te behalen moeten we ook aan de businesskant succesvol zijn.”
- Gijs (Rabauw Craft Beer)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 2
Groeien
Iedereen zegt altijd dat je moet blijven groeien en opschalen. Maar, leidt dat wel tot betere bedrijven? En hoe verandert de zeggenschap? Wanneer een onderneming succesvol is, volgt groei toch vaak vanzelf?
“Ik worstel in deze fase van opschaling met een aantal dilemma's: wat voor business is Struikroven? Hoe ga ik Struikroven vormgeven, vooral als ik op steeds grote schaal aan de slag ben en alle sloopprojecten in Nederland wil bereiken?”
- Bernice (Struikroven)
Wanneer een onderneming wil groeien, is het belangrijk dat ze hun persoonlijke roeping niet uit het oog te verliezen. Dit lijkt de gouden weg te zijn, maar is dat ook echt zo?
“Architectuurlessen maakt een schaalsprong: van provinciale aanbieder naar landelijk bereik. Door die verandering verandert ook het businessmodel en krijgen we er een logistieke uitdaging bij. Ook kan het de sfeer in het team veranderen.”
- Wouter (Architectuurlessen)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 3
De ethiek van sociaal ondernemen
Ondernemen en ethiek: het lijkt een onmogelijke combinatie. Als je 100% slaafvrij wil produceren, maar dat niet helemaal lukt, mag je dan compromissen sluiten? En wat betekent eigenlijk: impact first? De vraag of iets ‘goed’ is of niet is vaak subjectief.
"We kijken naar een andere samenleving, waarin naast welvaart ook welbevinden en welzijn belangrijk gevonden worden. Hoe kunnen wij als sociaal ondernemers hierin een rol spelen?"
- Anita (Autismepunt)
Moet je als impactondernemer 100% transparant zijn over je handelen, ook als je het niet (helemaal) goed doet? Of mag er water bij de wijn? Welke keuzes maken impactondernemers daarin?
"Wij laten zien dat je kunt organiseren vanuit vertrouwen. Als jij een pruik van VIPE nodig hebt, dan is dat zo. We hoeven dat niet te controleren en kwantificeren."
- Vivienne (Stichting VIPE)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 4
Systeemverandering
Wat is een zinvolle impactdoelstelling? Telt elke succes, groot of klein? Of heb je pas impact als je het systeem verandert? Wil je dat sociaal ondernemen exclusief blijft voor de happy few en 100% eerlijk, of moet het toonaangevend worden?
"Systeemverandering is een van de belangrijkste drijfveren om als sociaal ondernemer te gaan werken: ik voel aan alles dat het systeem waarin we nu leven en werken anders moet."
- Suzanne (Sparkling Plastic)
Impactondernemerschap gaat vaak veel verder dan innovatie, het gaat om systeemverandering. Moet dit je doelstelling zijn als impactondernemer of richt je je op de kleine impactmomenten?
"De laatste tijd valt ons op dat er een nóg fundamentelere transitie gaande is die impact heeft en gaat hebben voor foodservice: die van conventioneel ondernemen naar betekenisvol ondernemen.’"
- Janka (Marketing4Results)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 5
Communicatie en presentatie
Hoe profileer jij je: als impactondernemer of als reguliere ondernemer die iets goeds doet? En wat doet dit met je imago? Word je gezien als een schattige wereldverbeteraar, een ondernemer met visie of gewoon een doener die handjes nodig heeft?
"Het is heel bepalend welke woorden je kiest en hoe je je boodschap brengt. Ik vind het wel mooi om te zien dat eigenlijk iedereen vindt dat maatschappelijk ondernemen de norm zou moeten zijn. Dat vind ik een mooie gedachte, die bovendien helpt bij het uitdragen van je boodschap."
- Marc (Impekt)
De manier waarop jij je profileert, maakt je onderscheidend in de markt en maakt dat mensen voor jou kiezen. Welke keuzes maak je daarin? Welk verhaal vertel je en hoe wil je dat mensen jou zien?
“Wij werken in een heel rijke gemeente. Veel mensen wisten niet dat er zoveel armoede was totdat wij het zichtbaar maakten. Daarna hebben veel mensen zich bij ons gemeld met de vraag hoe ze kunnen helpen. De betrokkenheid is enorm.”
- Simone (Quiet Hilversum)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 6
Innovatie
Wat doe je met je product of dienst? Vind je met jouw techniek opnieuw het wiel uit of doe je echt iets nieuws? Wat zijn de voordelen ervan en waarom kies je voor het een of het ander?
“Het verbinden van mens en hond is iets dat ons natuurlijk afgaat. Niet nadenken maar doen, samenwerken met de gedetineerden op een gelijkwaardige manier. Ik denk dat we door de onze eigen grondhouding, passie en kennis onderscheidend zijn.”
- Betty (Dutch Cell Dogs)
Impactondernemers zijn continu bezig met het ontwikkelen en implementeren van nieuwe strategieën, concepten en ideeën die een mogelijke oplossing bieden voor maatschappelijke uitdagingen. Wat is de rol van innovatie in jouw onderneming en waarom?
"We willen meer van betekenis zijn in alle facetten. Niet alleen een theater in de stad met een programma, maar samen de verantwoordelijkheid nemen en kunst, cultuur en creativiteit een essentiële rol geven in de hele samenleving van onze regio." - Marjon (Parktheater Eindhoven)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 7
Prijzen en waarde
Wat draagt jouw onderneming bij aan de samenleving? Hoe maak jij je waarde zichtbaar, wanneer je dit niet doorberekent in de prijs? Het gaat hier over cost pricing (de echte prijs in de winkel) tegenover value based pricing (de ervaren waarde van de product of dienst).
"Als sociaal ondernemer mag je best wat commerciëler naar je dienst en product kijken. We kunnen daarbij veel leren van commerciële bedrijven, hoe zij te werk gaan."
- Jeroen (Avondje Uit 013)
Als impactondernemer breng je veel meer teweeg dan alleen financiële impact. Wat is de waarde die jij ermee creëert? Hoe maak je dit vervolgens zichtbaar en hoe onderbouw je dit?
"Wij kunnen goed inzichtelijk maken wat de maatschappelijke impact is van ons werk. Zo helpen we andere bedrijven weer bij hun MVO-doelstellingen.”
- Ellen & Monique (ONS Label Breda)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant:
Dilemma 8
Juridische contracten
Is het vechten voor contracten terecht als het uiteindelijk vaak alsnog leidt tot onenigheid over de inhoud? Of wanneer mensen zich niet aan de contracten houden zonder toezicht? Doordat ieders rechten en plichten zwart op wit staan, verklein je de kans op misverstanden en voorkom je juridische conflicten.
"Als je een samenwerking met een ander bedrijf of organisatie aan gaat zonder alles in beton te gieten, houd je ruimte voor ontwikkeling. Het contract wordt zo een levend document waarin je afspreekt hoe je je gezamenlijke droom realiseert."
- Diana (Groentjessoep)
Zakelijke afspraken leg je als ondernemer schriftelijk vast in een contact, zodat voor alle betrokkenen duidelijk is wat precies is afgesproken. Waarom en hoe ga je die wel of niet aan?
"Als je iets nieuws onderneemt komen er altijd onvoorziene zaken op je pad. Als je op zo’n moment dilemma’s in vertrouwen kunt afwegen, met mensen die hetzelfde doel voor ogen hebben, dan kom je er altijd uit."
- Erik (Egg & People)
Lees het hele artikel op Stérk.Brabant: